Rok 1841, południe Stanów Zjednoczonych. Czarnoskóry mieszkaniec Nowego Jorku, Solomon Northup, syn wyzwolonego niewolnika i znakomity skrzypek, zostaje oszukany. Dwaj mężczyźni oferują mu posadę muzyka w Waszyngtonie. Wraz z nimi jedzie do stolicy. Tam zostaje odurzony i porwany, a następnie sprzedany handlarzom. Pod nadanym mu imieniem Platt spędza dwanaście lat u różnych właścicieli ziemskich, m.in. u Williama Forda, który traktuje go z szacunkiem, a następnie u surowego Edwina Eppsa. Podczas pracy przy budowie altany poznaje Kanadyjczyka Samuela Bassa, który - przekonany o równości ras i przejęty historią Solomona - postanawia pomóc mu odzyskać wolność. Oparty na prawdziwych wspomnieniach Solomona Northupa wstrząsający dramat twórcy "Głodu" i "Wstydu". Sześć nominacji do Oscara i trzy statuetki (w tym za najlepszy film).